Archive for Maj, 2012

Domowa kuracja we własnym centrum spa

Kiedy już uda nam się stworzyć własne domowe centrum spa, powinniśmy zdecydować, jakim zabiegom chcielibyśmy się w nim poddawać. Możemy zorganizować sobie długą kąpiel w wannie lub wziąć ożywczy prysznic. Mo­żemy też nałożyć sobie na twarz odpowiednią dla naszej cery maseczkę. Być może warto również wypróbować zabieg połączony z pocieraniem. Istnieje szeroki wachlarz możliwości, spośród których możemy wybierać. Możemy nieustannie korzystać z jednego rodzaju zabiegu, jednak z pewnością będzie ciekawiej, jeżeli zdecydujemy się wypróbować wszystkie możliwości.

Być może niektórzy zapragną spróbować stworzyć swój własny rodzaj za­biegu spa. Wiemy już, jakie zapachy i jakie olejki eteryczne są dla nas najprzy­jemniejsze — nic nie stoi na przeszkodzie, by eksperymentować dalej. Warto być kreatywnym! Dobrym pomysłem może okazać się zaproszenie do naszego nowego spa ukochanej osoby i zorganizowanie zabiegu specjalnie dla niej.

Olejki eteryczne najlepiej rozprowadza się po połączeniu ich z innego rodzaju substancją oleistą, na przykład z olejkiem jojoba albo z olejem słonecznikowym czy sojowym. Dzięki temu łatwiej będzie rozprowadzić substancję zapachową po większej powierzchni. Takie rozwiązanie zmniejsza też koszty zabiegu. Olejki zapachowe doskonale tonizują skórę — w tym celu warto rozmieszać je z wodą lub octem winnym.

 

Domowej roboty oczyszczająca maseczka owsiana
Jeżeli chcemy poddać się zabiegowi oczyszczania twarzy, możemy przy­gotować według tradycyjnej receptury specjalną maseczkę z płatków ow­sianych i miodu. Płatki przeznaczone do długiego gotowania sprawdzają się lepiej niż płatki błyskawiczne — maseczkę można jednak z powodze­niem przygotować z płatków w obu postaciach. Bierzemy filiżankę płat­ków owsianych i mieszamy je z jedną lub dwiema łyżkami miodu. Doda­jemy do tego bądź jedną ósmą filiżanki oleju migdałowego, bądź osiem kropli olejku pomarańczowego (chodzi o olejek eteryczny, a nie olejek do pieczenia, który można kupić w sklepie spożywczym) lub dowolne­go innego olejku o działaniu stymulującym. Jeżeli mamy suchą skórę, możemy z powodzeniem zastosować zarówno olejek pomarańczowy, jak i migdałowy. Dodajemy następnie pięć lub sześć kropli przegotowa­nej wody lub wyciągu z oczaru wirgińskiego i mieszamy tak długo, aż wszystkie składniki dokładnie się ze sobą połączą. Zastosowanie takiej maseczki pozwala usunąć z powierzchni skóry wszelkie zanieczyszczenia i nadmiar tłuszczu. Po zabiegu skóra jest delikatnie natłuszczona. Taką maseczkę warto nakładać raz w tygodniu, by zapewnić skórze twarzy głębokie oczyszczenie.

 

Po myciu twarzy warto stosować tonik. Tonik także można przygotować samodzielnie, wykorzystując do tego celu olejek z mięty pieprzowej lub z lawendy. Do buteleczki z czystą wodą lub wyciągiem z oczaru wirgińskiego dolewamy do dwudziestu kropli wonnego olejku. Z powodzeniem można do tego celu zastosować także olejek pomarańczowy.

Własne przepisy na maseczki

Maseczki stosuje się często po zabiegu oczyszczania w celu wzmocnie­nia i uspokojenia skóry. W przeciwieństwie do toników, które zaleca się stosować codziennie, maseczki powinno się nakładać nieco rzadziej. Naj­prostszą maseczkę można przygotować z kurzego białka — białko jednego jajka po prostu rozprowadzamy po twarzy i pozostawiamy na piętnaście minut. Taka maseczka wzmacnia skórę i daje wrażenie świeżości. Inna re­ceptura przewiduje zmieszanie białka kurzego jaja z łyżką stołową miodu. Także tę maseczkę powinniśmy pozostawić na skórze przez piętnaście mi­nut, a następnie spłukać zimną wodą. Dodając do białka różnego rodzaju starte owoce lub olejki zapachowe, możemy tworzyć własne kombinacje maseczek o różnych właściwościach (na przykład ścierających lub przeciwzmarszczkowych). Do łączenia z owocami doskonale nadają się mię­dzy innymi olejek pomarańczowy, olejek z bergamoty czy olejek z kwiatu gorzkich pomarańczy. Olejki eteryczne stanowią doskonały dodatek do maseczek do twarzy.

Przygotowywanie własnych kremów i olejków

Przygotowywanie kremów do twarzy i ciała także nie jest szczególnie trudnym zadaniem. Urozmaicenie tradycyjnych receptur poprzez wpro­wadzenie do nich olejków zapachowych daje nowe spojrzenie na zna­ne od wielu lat metody uzdrawiania. Każdy chciałby cieszyć się piękną brzoskwiniową cerą — stosowanie opisanego poniżej preparatu może to istotnie ułatwić.

Gotujemy miękkie, bardzo dojrzałe brzoskwinie i rozcieramy je w cedzaku. Mieszamy ze sobą pół filiżanki soku wyciśniętego z brzoskwiń z trzema czwartymi filiżanki śmietanki. Dodajemy do tego sześć do dwu­nastu łyżek wywaru z rumianku oraz kilka kropel wywaru z oczaru wirgińskiego. Mieszamy wszystkie składniki tak długo, aż otrzymamy gładką jednolitą masę. Krem nakładamy na skórę. Mikstura ta wchłania się do­skonale, usuwając uczucie suchości skóry. Powinniśmy przygotować tyle kremu, byśmy mogli posmarować nim całe ciało. Jeżeli zostanie nam pew­na ilość kremu, możemy z powodzeniem przechowywać go w lodówce.

Jeżeli chcemy przygotować olejki zapachowe do masażu lub do kąpie­li, powinniśmy wykorzystać jako bazę olejek z jojoby lub olejek migdało­wy. Przygotowujemy sobie w tym celu niedużą plastikową buteleczkę. Wy­pełniamy ją wybranym olejkiem bazowym i dodajemy sześć kropli olejku rumiankowego oraz cztery krople olejku z kwiatów gorzkiej pomarańczy lub z bergamoty. Dobrze wstrząsamy zawartość buteleczki, a następnie wykorzystujemy olejek do wykonania masażu ramion, nóg czy tułowia. Do kąpieli wystarczy dodać sześć kropli tej mieszanki. Jeżeli chcemy wziąć aromatyczny prysznic, powinniśmy dolać do żelu kilka kropel czystego olejku zapachowego.

Do przygotowania takiej mieszanki doskonale nadają się małe buteleczki po szamponie i balsamach, które hotele umieszczają w swoich łazienkach. Warto podkreślić, że ich ponowne wykorzystywanie przynosi także korzyść środowisku naturalnemu. W aptekach dostępne są także stosunkowo niedrogie plastikowe buteleczki podróżne.

Tworzenie własnego centrum spa

Najpierw należy zastanowić się nad tym, jakie elementy najbardziej chcie­libyśmy mieć w naszym prywatnym centrum spa. Nasza łazienka może za­mienić się w egzotyczne źródło cennych minerałów lub w luksusową salę do przeprowadzania zabiegów spa. Niezależnie od tego, gdzie się akurat znajdujemy, możemy stworzyć sobie miejsce do przeprowadzania zabiegów uzdrawiających mające charakter indywidualnego magicznego ośrodka spa.

Zamiana łazienki w centrum spa

Stworzenie własnej wyjątkowej przestrzeni wymaga przede wszystkim do­kładnego jej wyczyszczenia. W żadnym kącie, w żadnym zakamarku, w żad­nej szczelinie nie powinna zostać nawet drobinka brudu, nawet ziarenko ku­rzu i nawet jedna smuga. Warto zmienić zasłonę prysznica oraz matę leżącą na podłodze, by nadać swojej łazience zupełnie nowy wygląd. Powinniśmy usunąć wszelkie zbędne przedmioty, pozbyć się resztek mydła i wszystkich częściowo pustych butelek szamponu. Wszystkie tego typu przedmioty umieszczamy pod umywalką lub w czystym plastikowym pojemniku, który łatwo jest gdzieś ustawić i który będzie zdobić naszą łazienkę. Wyjmujemy następnie z szafy ładne ręczniki, które przechowujemy na specjalne okazje — teraz właśnie mamy do czynienia z taką chwilą. Przynosimy do łazienki trzy kosze różnych rozmiarów — do jednego wkładamy odświętne ręczni­ki, w drugim umieszczamy szczotki i rękawice z naturalnej gąbki, a trzeci przeznaczamy na olejki zapachowe i mieszanki ziołowe. Jeżeli nie mamy w domu odpowiednich koszy, powinniśmy rozejrzeć się za czymś odpo­wiednim na wyprzedażach.

Ręczniki do twarzy doskonale nadają się do przeprowadzania zabiegów pocierania i peelingu twarzy. Jeżeli mamy ochotę nabyć rękawicę lub gąbkę wykonaną z naturalnych materiałów, bez trudu znajdziemy coś odpowiedniego w najbliższej aptece lub w sklepie ze zdrową żywnością (nie będzie to ogromy wydatek). W sklepach takich można też zwykle nabyć olejki zapachowe.

Wybór świec, kremów oraz olejków zapachowych

Świece zapachowe pomagają podkreślić szczególną atmosferę domowego spa. Warto zdecydować się na kolor i zapach, który będzie nam najbar­dziej odpowiadał (w wielu przypadkach kolor będzie nam się kojarzył ze smakiem). Powinniśmy nabyć także pachnące kremy, które podkreślać będą wybrany przez nas zapach świec. Jeżeli na przykład decydujemy się na fio­letowe świece o zapachu lawendy, powinniśmy kupić krem o zapachu mięty — taka mieszanka wzmacnia uspokajające właściwości lawendy.

Wybierając olejek zapachowy czy pachnące świece lub kremy, nigdy nie należy się spieszyć. Warto dobrze zastanowić się nad tym, na czym nam naj­bardziej zależy. Jeżeli chcielibyśmy, by w naszej łazience roztaczał się zapach uspokajający, możemy wybierać między rumiankiem, lawendą, zapachem palczatki cytrynowej, róży czy kwiatu gorzkiej pomarańczy. Właściwości stymulujące mają olejki o zapachu mięty pieprzowej, rozmarynu, manda­rynki oraz szałwii. Odświeżenie przynoszą natomiast zapachy charaktery­styczne dla rumianku, bergamoty, pomarańczy, jaśminu i drzewa sandało­wego. Warto zwrócić uwagę na fakt, że niektóre olejki (jak choćby olejek rumiankowy) mogą mieć różne zastosowania — ze względu na swoje szcze­gólne właściwości niektóre olejki nadają się do różnych celów.

Zastosowanie wody — hydroterapia

Hydroterapia to popularna forma kuracji. Kąpiele terapeutyczne stosuje się w salonach kosmetycznych oraz w ośrodkach spa, a także w fizjote­rapii. Zanurzenie całego ciała lub poszczególnych jego części w wodzie stwarza doskonałe warunki dla procesów leczniczych, ponieważ woda na­daje organizmowi odpowiednią temperaturę. Zabieg hydroterapii można zorganizować we własnym zakresie — można wziąć długą kojącą kąpiel w wodzie zawierającej substancje zapachowe lub ciepły prysznic, który pomoże nam wyeliminować napięcie, rozluźnić mięśnie i pozbyć się wszel­kich dolegliwości. W ośrodkach spa można skorzystać z różnych form terapii wodnej oraz różnych typów masażu, które pozwolą nam odzyskać równowagę ciała i umysłu.

Terapeutyczne oddziaływanie wody

Zanurzenie w ciepłej wodzie prowadzi do podniesienia temperatury orga­nizmu i poprawia krążenie krwi. W wodzie nacisk na mięśnie i stawy jest zdecydowanie mniejszy, w związku z czym zmniejszają się także dolegliwo­ści bólowe i napięcie skumulowane w organizmie. W większości wanien wykorzystywanych w hydroterapii znajduje się instalacja do wytwarzania wirów lub biczów wodnych, które powodują ruch wody i masują zanurzone w niej ciało. Masaż wodny stymuluje także wydzielanie neuroprzekaźników (endorfin) odpowiedzialnych za odczuwanie szczęścia — to dzięki nim mo­żemy się poczuć w pełni odprężeni.

Endorfiny to wytwarzane przez organizm substancje przeciwbólowe. Są to substancje chemiczne, które działają na mózg na takiej zasadzie jak narkotyki, przynosząc ulgę w bólu. Jednym z czynników wywołujących wydzielanie tych związków jest stymulowanie skóry — to właśnie dlatego masaż w wielu przypadkach pozwala wyeliminować ból.

 

Kąpiele terapeutyczne pomagają zmniejszać dolegliwości związane ze stanami przewlekłymi, takimi jak bezsenność czy nerwowość. Woda przy­spiesza także proces usuwania toksyn z organizmu, a ponadto wspomaga pracę układu krążenia i wydalania.

 

Oczyszczanie ciała

Kąpiele oczyszczające połączone z zabiegiem peelingu pozwalają pozbyć się martwych komórek naskórka. Mycie skóry za pomocą szczotki lub rękawicy wykonanej na przykład z gąbki naturalnej wspomaga proces usuwania z po­wierzchni skóry martwych komórek. Stosowanie przy tym ruchów pocierają­cych wspomaga proces kształtowania się nowej skóry i stymuluje już istniejące komórki do lepszej pracy. Do przeprowadzenia takiego zabiegu warto zasto­sować pachnące mydło — uspokajające właściwości ziół lub olejków wykorzy­stywanych w procesie jego produkcji poprawią nasze wrażenia zmysłowe.

Oddziaływanie zimnej wody
Chłodna kąpiel skutkuje ograniczeniem odczuwania bólu oraz zmniejszeniem opuchlizny — chłód zmniejsza zdolność do odbierania wrażeń zmysłowych, a także wywołuje skurcz naczyń krwionośnych, którego skutkiem jest odpływ krwi z opuchniętego obszaru. Ludzki organizm niezwykle szybko reaguje na zimno, dlatego nie ma potrzeby długotrwałego przebywania w chłodnej wo­dzie. Jednocześnie skutki takiej kąpieli odczuwalne są jeszcze długo po jej za­kończeniu — odczuwa się wówczas ciepło i przypływ energii, będące skutkiem ponownego rozszerzenia się naczyń krwionośnych i poprawy krążenia krwi. Przemęczone i spięte mięśnie doskonale reagują na kurację zimną wodą.

Zimne okłady w postaci kompresów z mokrych ręczników lub lodu pomagają usunąć skurcze i zmęczenie mięśni. Pierwszym skutkiem zimnego okładu jest zmniejszenie aktywności zakończeń nerwowych oraz związane z tym znieczulenie bolącego obszaru. Po usunięciu zimnego okładu wrażliwość nerwów wraca do stanu pierwotnego, przywrócona zostaje także homeostaza organizmu. Zmęczone i napięte mięśnie bardzo dobrze reagują na kurację zimnem.

Kąpiel połączona z masażem lub z pocieraniem

W ośrodkach spa oferuje się zwykle dwa rodzaje specjalnych kąpieli — cho­dzi tu o kąpiel połączoną z masażem oraz kąpiel połączoną z pocieraniem. Wanny z hydromasażem znaleźć można w bardzo wielu miejscach — wiele hoteli oferuje obok zwykłych podgrzewanych basenów także i taką formę relaksacji. Wiry wytwarzające się w wodzie stymulują krążenie krwi i przy­noszą ulgę w bólu. Delikatne, pulsujące naciskanie wody na powierzchnię ciała skutkuje uspokojeniem układu nerwowego organizmu.

W niektórych ośrodkach spa można spotkać się z kąpielami połączonymi z pocieraniem — taki zabieg wiąże się z udziałem odpowiednio przeszkolo­nej osoby, która będzie pracować nad naszym ciałem podczas kąpieli. Osoba taka przykłada do kolejnych części naszego ciała zimny kompres (na przykład w postaci zamoczonego w zimnej wodzie ręcznika lub rękawicy wykonanej z naturalnej gąbki) i pociera nim powierzchnię skóry. Następnie wyciera ją ręcznikiem i przechodzi do wykonywania zabiegu na kolejnym fragmencie naszego ciała. Taki zabieg ma właściwości stymulujące i energetyzujące. Jego ogromną zaletą jest to, że z powodzeniem można wykonać go samodzielnie.

Oferta ośrodków spa

Współcześnie zabiegom spa można poddawać się zarówno we własnej wan­nie, jak i w prestiżowych ośrodkach, takich jak na przykład Canzon Ranch Spa znajdujący się w Berkshires w stanie Massachusetts. W każdym przy­padku chodzi o to samo — o podjęcie działań na rzecz zdrowia i dobrego samopoczucia oraz o sprawienie sobie przyjemności. W tym celu stosuje się odpowiednie ćwiczenia, dietę, zabiegi lecznicze oraz masaże. Zwykle udajemy się do ośrodka spa, by odzyskać utraconą energię witalną oraz by doświadczyć uzdrawiającej mocy wykonywanych tam zabiegów. W ośrod­ku spa można zamówić sobie maseczkę lub okład na całe ciało na bazie wodorostów, można uczestniczyć w zajęciach jogi lub poddać się masażowi wykonywanemu za pomocą gorących kamieni. Zabiegom spa można pod­dać się w swoim mieście, na drugim końcu świata lub nawet we własnym ogródku — wszystko zależy od tego, na co mamy ochotę i na co nas stać.

Istnieje wiele różnych rodzajów zabiegów spa oferowanych w bardzo wielu odmianach i w bardzo różnych cenach — w wielu przypadkach zabiegi te dostarczają wrażeń dalece wykraczających poza zwykłe odprę­żenie. Do najciekawszych odmian spa zaliczyć należy:

  • seanse jogi,
  • rodzinne zabiegi spa,
  • całościową kurację uzdrawiającą,
  • zabiegi oczyszczające, kuracje polegające na stosowaniu głodówki lub spożywaniu wyłącznie świeżych soków,
  • zabiegi połączone z grą w golfa,
  • zabiegi w klinikach leczących uzależnienie od nikotyny,
  • programy zarządzania wagą ciała,
  • ośrodki oferujące możliwość prowadzenia odmiennego trybu życia,
  • kąpiele w gorących źródłach oraz wodach silnie mineralizowanych,
  • wypoczynek w gospodarstwie agroturystycznym.

Dostępne kuracje

Ośrodki spa oferują zwykle cały szereg różnych zabiegów, spośród których można wybrać te najbardziej odpowiadające naszym potrzebom. Oprócz różnego rodzaju zabiegów wodnych oraz różnych form masażu kuracjuszom oferuje się często możliwość nałożenia maseczek przygotowanych z wodo­rostów i minerałów lub z mieszaniny miodu i mięty pieprzowej. Niektórzy wolą korzystać z przygotowywanych na bazie ziół i substancji tonizujących maseczek, które dokładnie oczyszczają i odświeżają skórę. Jeszcze inni de­cydują się poddać zabiegowi peelingu, czyli usunięcia martwego naskórka, dzięki czemu odczuwają przypływ energii witalnej.

Żywienie w ośrodkach spa

W ośrodkach spa można poddać kuracji cały nasz organizm — można za­dbać o to, jak nasze ciało wygląda i jak się czuje. Jeżeli wybieramy się do ośrodka spa na cały dzień albo na dłużej, powinniśmy spodziewać się, że posiłki będą przygotowane zgodnie z zasadami zdrowego żywienia. Kuch­nie ośrodków spa zwykle koncentrują się na przygotowywaniu posiłków ze świeżych produktów mających niską zawartość tłuszczu. Zazwyczaj w ta­kich miejscach nie podaje się kuracjuszom zbyt wiele mięsa. Nie powinniśmy więc oczekiwać, że na stole pojawią się tłuszcze, cukry, skrobia czy al­kohol. Niektóre ośrodki spa starają się serwować przede wszystkim posiłki przygotowane na bazie sezonowych warzyw i owoców, inne oferują kura­cjuszom produkty kuchni regionalnej. W każdym przypadku jednak posiłki serwowane w takich miejscach opracowywane są z myślą o tym, by wspie­rać pracę serca oraz układów odpornościowego i trawiennego kuracjuszy, a także wspomagać proces usuwania z organizmu substancji szkodliwych.

Zdrowe posiłki można przygotowywać oczywiście także w domu. W ten sposób można we własnym zakresie przygotować jeden z elementów kuracji spa. Poniżej przedstawiony został przykład menu charakterystyczne­go dla ośrodka spa:

    • Śniadanie: jogurt z truskawkami i z musli, sok lub woda.
    • Przedpołudniowa przekąska: sok o wysokiej zawartości potasu (przygotowany z trzech marchewek, dwóch łodyg selera, dwóch filiżanek szpinaku, jednej filiżanki pietruszki oraz jednej łyżeczki płynnego preparatu zawierającego minerały).
    • Lunch: duża porcja sałatki przyrządzonej z sałaty rzymskiej, list­ków Mesclun, rzodkiewki, brukselki, brokułów, pieczarek, migda­łów oraz brązowego ryżu przyprawionego octem balsamicznym lub oliwką z oliwek.
    • Przekąska popołudniowa: koktajl ze świeżych owoców lub talerz świeżych warzyw oraz kubek jogurtu.
    • Kolacja: posiłek zawierający białko, na przykład pieczony łosoś, tofu lub kurczak, podany z dwoma rodzajami ugotowanych na pa­rze warzyw. W charakterze deseru warto zaserwować ser ricotta z jagodami oraz herbatkę ziołową.
    • Przekąska wieczorna: filiżanka wiejskiego sera, trzy plasterki indyka lub popcorn.

Deser z sera ricotta i jagód jest stosunkowo prosty w przygotowaniu. Bierzemy pół filiżanki lekko zmielonego sera ricotta i dodajemy łyżkę miodu. Następnie dorzucamy pół filiżanki świeżych jagód lub dowolnych innych owoców tego typu. Posypujemy z wierzchu wiórkami kokosowymi lub migdałami. To naprawdę pyszny deser!

Rozwój idei spa

Wszystkie znane nam cywilizacje dysponowały wiedzą na temat uzdrawia­jących właściwości wody. Wiele starożytnych cywilizacji skupiało swoje osiedla w miejscach występowania naturalnych źródeł. Z materiałów hi­storycznych wynika, że dużą popularnością cieszył się w czasach starożyt­nych zwyczaj odbywania uzdrawiających kąpieli. Masaż i hydroterapia były ze sobą ściśle powiązane od początku swojej historii. Łaźnie greckie i rzymskie, sauny rdzennych mieszkańców kontynentu amerykańskiego, łaźnie tureckie czy centra uzdrowiskowe tworzone w miejscach występo­wania źródeł wód o szczególnych właściwościach to tylko niektóre ele­menty składające się na bogatą historię ośrodków spa, w których wyko­rzystywano elementy masażu.

Dzięki materiałom historycznym wiemy, że od wieków wykorzystywano uzdrawiające właściwości wody. Już w starożytnej Grecji powstawały gimnazjony, w których kobiety i mężczyzn poddawano kuracji uzdrawiającej obejmującej elementy hydroterapii i masażu.

Naturalne źródła — niezależnie od tego, czy są zimne, czy gorące — za­wierają zwykle pewien specyficzny zestaw minerałów posiadający właści­wości lecznicze, które mogą być wykorzystywane w terapii różnego rodzaju schorzeń i zaburzeń emocjonalnych. Ośrodki uzdrowiskowe powstawały przede wszystkim w okolicach naturalnych źródeł lub zbiorników ze słoną wodą — w takich miejscach można było korzystać zarówno z uzdrawiają­cych właściwości wody, jak i z zabiegów masażu leczniczego.

Żołnierze sprowadzają ideę masażu do Europy

Uzdrawiające właściwości wody zostały dostrzeżone przez wiele różnych instytucji i podmiotów — korzystały z nich nie tylko szpitale, lecz także armie. W XIX wieku powracający z Turcji żołnierze przekazali Napole­onowi informacje na temat właściwości masażu i kąpieli uzdrawiających. W niedługim czasie koncepcja rozpowszechniła się także w innych kra­jach europejskich.

Napoleon utrzymywał swoją gotowość bojową dzięki zażywaniu kąpieli leczniczych i poddawaniu się regularnym masażom. Stosował także aromaterapię, dobierając odpowiednie wonne olejki do kąpieli i masażu. Miał w zwyczaju zażywać kąpieli w wodzie nasyconej sokiem owoców cytrusowych, po czym poddawał się masażowi, do którego wykorzystywano olejek cytrynowy.

Hydroterapia i masaż wykorzystywane były w procesie rekonwa­lescencji żołnierzy, którzy odnieśli rany na polu bitwy i którzy dozna­li wstrząsu psychicznego. Żołnierzy oraz inne osoby cierpiące z powo­du różnego rodzaju dolegliwości fizycznych i psychicznych poddawano w szpitalach terapii spa.

 

Sanatoria i ośrodki uzdrowiskowe

XIX wiek przyniósł ogromny wzrost popularności hydroterapii i masażu — wielu mieszkańców Europy i Stanów Zjednoczonych sięgało po tego typu środki w celu usunięcia różnego rodzaju dolegliwości. Jednym z naj­popularniejszych zastosowań tego typu kuracji było — co może być nieco mylące — leczenie „kobiecych słabości”. Nerwowość i słabość postrzegane były jako rodzaj kobiecej choroby, na które pomóc mógł tylko odpoczy­nek i odprężenie — pierwotnie głównie w tym celu powstawały sanatoria i ośrodki uzdrowiskowe. W takich zakładach leczono często kobiety, któ­re zachowywały się w sposób uznawany przez ówczesne społeczeństwo za niedopuszczalny — odmawiały podporządkowania się woli mężczyzn albo chciały się kształcić. Przebywanie w sanatorium czy ośrodku uzdrowisko­wym było dla takich kobiet często jedyną możliwością wyzwolenia się od napięć, na które były narażone w ich normalnym środowisku.

Na szczęście nie wszystkie ośrodki uzdrowiskowe powstawały jako miejsca azylu dla nieposłusznych kobiet. Stopniowo ośrodki te zaczęły oferować swoje usługi ludziom należącym do wszystkich klas społecznych i prowadzących różnego rodzaju tryb życia. Współczesne ośrodki spa umożliwiają poddanie się kuracji wodnej oraz zabiegom masażu (uzdra­wiającego oraz poprawiającego kondycję) każdemu, kto potrzebuje chwili wytchnienia, by uwolnić się od fizycznego i psychicznego stresu.

Masowanie osoby chorej na AIDS

AIDS (czyli nabyty zespół upośledzenia odporności) to choroba wywoły­wana przez wirus HIV, który atakuje system odpornościowy i uniemożliwia organizmowi walkę z chorobami. Wirus HIV atakuje limfocyty T, które są odpowiedzialne za zwalczanie wszelkich infekcji pojawiających się w orga­nizmie. Wraz z rozprzestrzenianiem się wirusa giną kolejne limfocyty T, co oznacza, że stopniowo spada odporność organizmu, a zatem także możliwość walki z samym wirusem HIV Po uszkodzeniu systemu odpornościo­wego organizm ludzki staje się bezbronny wobec wszelkich infekcji — taki właśnie stan jest określany jako choroba AIDS.

AIDS rozprzestrzenia się poprzez płyny ustrojowe zarażonego organizmu. Do zarażenia nie wystarczy zwykły kontakt dotykowy z chorą osobą czy z jej potem — zarażenie następuje przez nasienie, pokarm wydzielany przez chore matki, krew lub wydzielinę z pochwy. Jeżeli masaż stwarza dla kogoś zagrożenie, to z pewnością nie dla osoby masującej — to osoba masowana jest szczególnie podatna na wszelkie infekcje. Ważne, by osoba masująca była zdrowa — w przeciwnym wypadku może przenieść drobnoustroje chorobotwórcze na chorą na AIDS osobę masowaną i tym samym przyczynić się do pogorszenia jej i tak słabej kondycji zdrowotnej.

 

Osoba zarażona wirusem HIV może być masowana bez przeszkód. Warto natomiast wiedzieć, że w przypadku osób chorych na AIDS i znaj­dujących się w zaawansowanym stadium choroby niewskazany jest masaż pobudzający pracę układu krążenia. Niemniej jednak w celu uśmierzenia bólu i zlikwidowania stresu można stosować inne formy masażu, takie jak Reiki, refleksologia czy technika punktów spustowych. Masaż jest przecież świetnym sposobem przekazania czułego dotyku, co w jest szczególnie waż­ne w przypadku grupy osób, które są generalnie przez społeczeństwo od­rzucane. Czuły i kochający dotyk jest dla osób chorych dowodem wsparcia. Daje im poczucie bezpieczeństwa, a ponadto pomaga zwalczyć część obaw oraz strach, jaki wiąże się z ich chorobą.

Masaż może pomóc wyeliminować objawy wielu chorób — jeśli nie jesteśmy pewni co do konkretnego przypadku, zawsze możemy skonsul­tować się z lekarzem. Większość lekarzy zaleca pewne formy masażu jako środek mający na celu relaksację, zredukowanie stresu i uśmierzenie bólu. Bardzo ważnym czynnikiem podczas masowania są jednak nasze intencje — najważniejszym składnikiem uzdrawiającej receptury jest zawsze chęć za­oferowania osobie masowanej opieki i wsparcia — miłości nigdy za wiele. Zaopiekujmy się kimś, masując mu plecy lub jedynie dłonie — taka osoba na pewno poczuje się lepiej i nabierze chęci do dalszego zgłębiania tajników świata masażu.

Masaż a bóle nowotworowe

Nowotwory to temat niezwykle rozległy, ponieważ każdy układ naszego or­ganizmu może zostać zaatakowany przez.szczególnego rodzaju komórki no­wotworowe. Jednakże bardzo wiele odmian nowotworów ma jedną wspól­ną cechę — wszystkie związane są z zakłóceniem funkcjonowania komórek i powstawaniem w nich zmian nowotworowych, które rozprzestrzeniają się na kolejne komórki organizmu. Nowo zmutowane komórki atakują i nisz­czą otaczające je zdrowe komórki, co prowadzi do rozwoju choroby.

Większość badań naukowych potwierdza skuteczność masażu w leczeniu pacjentów z chorobami nowotworowymi. Należy jednak pamiętać, że masaż stymuluje układ krążenia, co może przyczyniać się do szybszego rozprzestrzeniania się choroby w organizmie masowanej osoby. Dlatego też przed rozpoczęciem masażu osoby cierpiącej na chorobę nowotworową powinniśmy zasięgnąć opinii lekarza.

 

Dla pacjentów cierpiących na choroby nowotworowe masaż może okazać się bardzo korzystny (oczywiście po uprzednim uzyskaniu zgo­dy lekarza). Masaż może przynieść ulgę w wywoływanym przez chorobę bólu. W wielu przypadkach redukuje też odczuwany przez pacjentów stres. Zmniejsza się stopień rozdrażnienia osób chorych, w związku z czym ob­niża się u nich ciśnienie krwi, a mięśnie rozluźniają się. Masaż wspomaga naturalne procesy zachodzące w organizmie, dzięki czemu nasze ciało może skuteczniej walczyć z komórkami nowotworowymi.

Problemy z układem sercowo-naczyniowym

W dzisiejszych czasach choroby serca występują częściej niż kiedykolwiek wcześniej. Problemy z tym układem są zazwyczaj związane z prowadzeniem nieodpowiedniego stylu życia (choć bezpośrednią przyczyną może być nara­żenie na silny stres lub skłonności genetyczne). Osłabieniu mięśnia sercowego i nadmiernemu obciążeniu naczyń krwionośnych sprzyjają brak regularnych ćwiczeń fizycznych oraz dieta zawierająca zbyt duże ilości tłuszczów i tak zwanego „złego” cholesterolu. Udowodniono, że problemy z układem sercowo-naczyniowym najskuteczniej leczy się, łącząc terapię lekową z formami uzupełniającymi. Bardzo ważnym elementem zapobiegania chorobom serca jest uprawianie aerobiku — utrzymywanie mięśni w odpowiedniej formie powoduje podniesienie pulsu i poprawę metabolizmu, co jest równoznaczne z utrzymywaniem serca w dobrej kondycji. Dzięki tego rodzaju ćwiczeniom do mięśni dostarczane są większe ilości tlenu, a organizm może sprawniej pozbywać się zbędnych produktów przemiany materii.

Podstawowe ruchy stosowane w masażu szwedzkim polegają na kiero­waniu się w stronę serca, co ma poprawiać krążenie krwi i wspierać serce w wykonywaniu jego podstawowych funkcji. Masaż poprawia przepływ substancji odżywczych do komórek ciała oraz przyspiesza proces usuwania toksyn z organizmu — taka forma relaksacji pozytywnie wpływa na układ krwionośny i limfatyczny. Dzięki stosowaniu masażu effleurage poprawia­my ukrwienie tkanek znajdujących się bezpośrednio pod skórą oraz mięś­ni. Z kolei masaż petrissage poprawia pracę żył i tętnic znajdujących się w głębszych warstwach ciała, a ruchy polegające na pocieraniu usprawniają przepływ płynów tkankowych oraz cyrkulację limfy.

Ból przewlekły

Przewlekły ból osłabia człowieka fizycznie, mentalnie, emocjonalnie i du­chowo. Każdy, kto odczuwa nieustający ból, wie doskonale, że duża część jego życia skoncentrowana jest na poszukiwaniu sposobów pozbycia się do­legliwości. Osoby takie budzą się rano z bólem, przez cały dzień próbują sobie z nim poradzić, po czym idą spać (o ile uda im się zasnąć) również w bólu. Ból jest sygnałem od naszego ciała — organizm mówi nam w ten sposób, że coś jest nie w porządku. Wiele osób ignoruje jednak tego typu sygnały aż do chwili, gdy dochodzi do poważniejszego urazu lub infekcji, która wymaga natychmiastowej interwencji. Nasze społeczeństwo funkcjo­nuje zgodnie z zasadą, że należy zawsze robić „dobrą minę do złej gry”. Niekiedy sytuacja przybiera nawet gorszy obrót — zaczynamy traktować ból tak, jakby jego źródłem była nasza wyobraźnia.

Każdy ból ma charakter rzeczywisty niezależnie od tego, czy jego źród­łem są urazy, choroby, przeciążenie organizmu czy emocje. Skoro odczuwa­my ból, oznacza to, że nie jest on urojeniem. Może się zdarzyć, że lekarze nie będą potrafili ustalić przyczyny odczuwanego przez nas bólu — w takiej sytuacji zwykle ignorujemy dolegliwości tak długo, aż ból uniemożliwi nam prowadzenie normalnego życia — zwykle mamy wówczas do czynienia z bólem przewlekłym. Nieustanny i uporczywy ból w końcu pokona każde­go. Niezależnie od tego, jak silny jest organizm, jego wewnętrzne rezerwy w końcu się wyczerpią, a w każdym razie wyraźnie zmniejszą.

Czym jest przewlekły stan chorobowy?

Stan przewlekły charakteryzuje się tym, że występuje przez dłuższy czas i może spowodować poważne szkody w naszym organizmie. Przewlekły stan chorobowy ma charakter ciągły, w związku z czym znacznie osłabia nasz organizm. Przewlekłym możemy nazywać także odczuwany przez dłuższy czas stres, który może spowodować rozwój jakiejś choroby.

 

Ból dzielimy na dwa rodzaje: ostry i przewlekły. Ból ostry jest bólem moc­nym i pojawia się nagle — może mieć najróżniejsze źródła, takie jak choćby ukłucie szpilką czy skaleczenie nożem. Z kolei ból przewlekły to ból, który na początku jest łagodny, ale stopniowo przybiera na sile. Czasami myśląc o tego rodzaju bólu, posługujemy się takimi określeniami jak „uciążliwy”, „rwący” czy „palący”. Przykładem schorzeń związanych z odczuwaniem przewlekłego bólu może być artretyzm lub nieleczony ząb. Niestety zdarza się również tak, że pewne osoby zapadają na schorzenia takie jak chroniczny stan bólowy czy fibromialgia — chociaż prowadzone są nieustanne badania, nauka nadal nie może wyjaśnić przyczyn występowania tych chorób i związanego z nimi bólu.

Przyczyny występowania chronicznych stanów bólowych nie są znane. Niezależnie jednak od rzeczywistych przyczyn, jak do tej pory stosowano zawsze tą samą metodę leczenia — podawanie coraz silniejszych leków, które bądź to zmniejszały odczuwany ból, bądź ograniczały świadomość jego odczuwania. Dziś ulgę osobom cierpiącym na chroniczne stany bólowe przynoszą również techniki relaksacyjne, a w tym oczywiście także masaż.

Pomniejsze bóle

Poszukiwanie ulgi w bólu stanowi dla wielu osób przyczynę pierwszego kontaktu z masażem — kiedy zaczynają nas boleć mięśnie i kości, chwy­tamy się różnych sposobów pozbycia się tych dolegliwości. Przyczyn tego rodzaju dolegliwości bólowych może być bardzo wiele, a wskazać właściwą może w większości przypadków jedynie lekarz. Warto jednak pamiętać, że masaż jest skuteczną metodą pozbycia się pomniejszych dolegliwości bólo­wych, w szczególności tych spowodowanych nadużywaniem, niewłaściwym używaniem lub niewystarczającym używaniem własnego ciała. Często powtarzane zabiegi masażu poprawiają ukrwienie mięśni i otaczających je ner­wów, które stają się dzięki temu silniejsze i bardziej elastyczne, co sprawia, że mogą się odpowiednio rozwijać.

Bardzo ważna jest świadomość, że ludzie cierpiący na osteoporozę (spadek gęstości kości) mogą być masowani, jednak w ich przypadku konieczne jest stosowanie mniejszego ucisku oraz wolniejszych i spokojniejszych ruchów. Osteoporozie można zapobiegać, stosując odpowiednią dietę, suplementy diety, wykonując ćwiczenia mające na celu redukcję wagi oraz poddając się masażowi.

 

Masaż pomaga w rozluźnieniu mięśni i pozbyciu się skurczów — ten ostatni skutek wiąże się z poprawą krążenia krwi. Odpowiednio często wy­konywany masaż pozwala zapobiec bólom, które normalnie odczuwaliby­śmy w wyniku przeciążenia mięśni. Masaż jest również pomocny w leczeniu problemów z układem kostnym, w szczególności w procesie zrastania się kości po złamaniu. Nasz organizm koncentruje się na leczeniu samego zła­mania, a masaż wszystkich innych części ciała sprzyja poprawnemu funkcjonowaniu całego ustroju.